Beygir gücü yada kısaltmasıyla hp, araba dünyasında kullanılan önemli bir terimdir. Arabalarda motor beygir gücüyle ilgili tüm bilmeniz gerekenler bu yazıda.
Beygir Gücü Nedir?
Beygir gücü yani hp, motorların güç değerlerini daha hayal edilebilir bir şekilde kıyaslayabilmek için 1872 yılında James Watt tarafından oluşturulan ölçü birimidir. Çoğunlukla yanmalı motora sahip makineler için kullanılsa da, elektrikle veya başka bir enerjiyle çalışan ve güç üreten her şey için beygir gücü hesaplanabilir.
1 beygir gücü (hp), 75 kilogram ağırlığındaki bir yükü 1 saniyede 1 metre yukarı kaldırmak için gereken güç olarak tanımlanmaktadır. Günümüzde yaygın olarak iki farklı beygir gücü miktarı bulunmaktadır. Bunlardan ilki 745,7 watt olan mekanik beygir gücü, ikincisi ise 735,5 watt olan metrik beygir gücüdür.
Arabalarda motor gücü için yapılan hesaplamalarda 1 beygir gücü 735,5 watt‘a eşittir. Peki bir at gerçekten 1 beygir gücünde midir? James watt, bu değerle tanımlamış olsa da gerçekte bir at 10, hatta 15 beygir güce çıkabilir.
Arabalarda HP
Araçlarda ifade edilen bg, hp ve ps gibi kısaltmaların üçü de motor beygir gücünü ifade eder. Dizel, benzinli, LPG’li, hibrit farketmeksizin tüm arabalarda aynı şekilde hesaplanır. Bu ifade aracın gücü, dolayısıyla da performansı hakkında fikir sahibi olmamıza olanak tanır.
Ancak aynı beygir gücüne sahip araçların maksimum hız, ivmelenme gibi performans değerleri aynı olmayabiliyor. Bunun pek çok nedeni olabilir. Şanzıman ve diğer aktarma organları burada kritik öneme sahiptir. Bunun dışında aracın ağırlığı, sürtünme katsayısı, tork miktarı lastik boyutu ve kalitesi de performansı etkileyen önemli faktörlerdir.
| Bugatti Chiron | 1.500 hp |
| Ford Mustang Shelby GT500 | 760 hp |
| Ferrari F8 Tributo | 720 hp |
| Audi A7 55 TFSI | 340 hp |
| Volkswagen Passat 1.5 TSI ACT | 150 hp |
| Renault Clio 1.0 TCe | 100 hp |
Genel olarak motor beygir gücü arttıkça aracın ulaşabileceği son hız artar. Ancak yukarıda da belirttiğim gibi, performans değerlerini etkileyen çok fazla etken var. Bunlar birbiriyle uyumlu olduğu zaman son hız artar ve bu hıza ulaşma süresi kısalır.
Motor Beygir Gücü Nasıl Hesaplanır?
Beygir gücünü hesaplamak motorda üretilen tork ve bu torkun üretildiği devir bilindiğinde çok basittir. Beygir gücü hesaplama formülü şu şekildedir;
Beygir Gücü= Tork x Devir / 7120
Buradaki tork nm cinsinden, devir ise rpm cinsinden olmalı. 7120 ise birimleri birbirine uyumlu hale çevirmek için olması gereken bir sabit sayı. Örneğin yukarıdaki tabloda bulunan Passat üzerinden hesaplamaları yapalım.
Passat’ın maksimum motor torku 250 nm’dir. Bu torku ürettiği devir aralığı ise 1500 ile 3500 rpm arasındadır. Maksimum gücü hesaplayacağımız için 3500 rpm ile hesaplayacağız.
250 x 3500 / 7120 = 122 hp
Buradan arabanın gücünü 122 beygir olarak hesapladık. Katalogda belirtilen değer ise 120 hp. Belli ki verilen tork ve devir rakamlarında yuvarlamalar yapılmış. O nedenle 2 beygir fazla bulduk. Torku 245 nm veya deviri 3420 rpm olarak alırsak hesaplamanın sonucu tam olarak 120 beygir çıkıyor.
Tork mu Beygir mi Önemli?
Tork arabanın kısa sürede hızlanmasını sağlarken, beygir gücü ise daha yüksek hızlara çıkmasını sağlar. Yani diğer her şey aynı olduğunda daha yüksek hızlara çıkmak için daha fazla beygir gücü, bu hıza daha kısa sürede ulaşmak içinse daha fazla tork gerekir.
